Osmanlı İmparatorluğu’ndan modern Türkiye Cumhuriyeti’ne uzanan köklü geçmişiyle adaletin en önemli kalelerinden biri olan Danıştay, 158’inci kuruluş yıl dönümünü kutlamaya hazırlanıyor. Sultan Abdülaziz’in nutkuyla başlayan bu asırlık serüvenin dönüm noktaları ve düzenlenecek özel etkinliklerin tüm detayları haberimizde.

Türkiye’nin idari yargı sisteminin zirvesinde yer alan Danıştay, “Şurayı Devlet” adıyla 1868 yılında başlayan yolculuğunda bugün tam 158 yılı geride bırakıyor. Padişah Abdülaziz’in 10 Mayıs 1868 tarihindeki nutkuyla fiilen mesaisine başlayan kurum, imparatorluk döneminde 54 yıl boyunca kesintisiz görev yaparak Türk hukuk tarihindeki yerini sağlamlaştırdı.

İmparatorluktan Cumhuriyet Dönemine Uzanan Tarihi Yolculuk

Danıştay’ın faaliyetleri, tarihin akışıyla birlikte önemli değişimlere uğradı. 4 Kasım 1922 tarihinde İstanbul’daki tüm merkez kuruluşlarının Meclis Hükümeti’nin yönetimine geçtiği dönemde kurumun faaliyetleri sona ermişti. Ancak Cumhuriyet idealinin bir parçası olarak hukukun üstünlüğünü korumak adına 669 sayılı Kanun ile yeniden hayata döndürüldü. Takvimler 6 Temmuz 1927’yi gösterdiğinde Danıştay, modern Türkiye’nin hukuk sistemindeki görevine resmen yeniden başladı.

İdari yargı örgütünün tam anlamıyla kurumsal bir yapıya kavuşması ise 1982 yılındaki reformlarla gerçekleşti. İlk derece idari yargı mercileri olan idare ve vergi mahkemelerinin kurulmasıyla birlikte Danıştay, bu mahkemelerin üzerinde bir temyiz mercii olarak asıl yargı görevini üstlenerek bugünkü modern yapısına ulaştı.

Anayasal Güvence Altında Bir Danışma ve Yargı Organı

Bugün Anayasa’da öngörülen yüksek mahkemelerden biri olan Danıştay, Anayasa’nın 155’inci maddesi kapsamında çok kritik bir role sahip. Kurum, yürütme organına yardımcı bir inceleme, danışma ve karar organı olmanın ötesinde, yönetimin yargı yoluyla denetlenmesinde en etkin görevleri yürüten bir yargı kuruluşu olarak varlığını sürdürüyor. Devletin işleyişinde hukuki bir denetim mekanizması gören kurum, vatandaşların hak arama hürriyetinin de en büyük güvencelerinden biri sayılıyor.

Kuruluş Yıldönümü Etkinliklerinde Neler Yapılacak

Danıştay’ın 158’inci kuruluş yıl dönümü ile “Danıştay ve İdari Yargı Günü” kapsamında bir dizi anlamlı etkinlik gerçekleştirilecek. Kutlamalar, Danıştay Başkanı Zeki Yiğit başkanlığındaki heyetin 11 Mayıs’ta Anıtkabir’i ziyaret etmesiyle başlayacak. Aynı günün devamında Danıştay Konferans Salonu’nda düzenlenecek resmi törende Başkan Yiğit, kurumun geçmişi ve geleceğine dair önemli bir konuşma yapacak.

Hukuk dünyasını ve akademisyenleri bir araya getirecek bilimsel çalışmalar da programda geniş yer tutuyor. 12 Mayıs tarihinde “İdari Yargıda ve Uluslararası Hukukta Temel Hak ve Özgürlükler: Güncel Sorunlar ve Çözüm Arayışları” başlığı altında kapsamlı bir sempozyum düzenlenecek. Bu etkinlikte, modern hukuk sistemindeki güncel sorunlar ve uluslararası standartlardaki çözüm önerileri uzmanlar tarafından masaya yatırılacak.