Türkiye genelinde hayata geçirilen Depozito İade Sistemi’nin sokak toplayıcılarını mağdur edeceği yönündeki iddialar gündemi meşgul ederken, sahadan gelen bilgiler ezber bozdu. Yeni sistemle birlikte çöpe giden ambalajların değerli birer gelir kapısına dönüştüğünü belirten sokak toplayıcıları, günlük ve aylık yeni kazançlarını açıklayarak sistemin kendilerine sağladığı büyük avantajı gözler önüne serdi.
Türkiye’de 1 Temmuz itibarıyla hayata geçirilen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi’nin sokak toplayıcılarının gelirini olumsuz etkilediği iddia edilmişti. Ancak iddiaların aksine sokak toplayıcıları sistem sayesinde kazançlarının katlanarak arttığını vurguladı. Türkiye Çevre Ajansı’ndan yapılan açıklamada da sahada yapılan gözlem ve görüşmeler doğrultusunda Sokak Toplayıcıları Derneği Başkanı ile çok sayıda sokak toplayıcısının sistemi desteklediği belirtildi. Açıklamada, yeni sistemin kayıtlı, sürdürülebilir ve daha güvenli bir yapı oluşturacağına inanıldığı ifade edildi.
Eskiden Yüzüne Bakılmayan Şişeler Şimdi Kazanç Kapısı Oldu
Uzun yıllardır sokak toplayıcılığı yapan Sıdık Haytar, depozito sisteminin kendilerine dezavantaj değil aksine çok büyük bir avantaj sağladığını vurguladı. Haytar, “Eskiden elimde gördüğünüz bu şişe çöptü, kimse dönüp bakmıyordu. Şimdi ise tanesini 1 liradan satıyoruz.” diyerek değişimi özetledi.
Günde ortalama 500 şişe topladığını anlatan Sıdık Haytar, kazancındaki büyük artışı şu sözlerle detaylandırdı: “Bu da günlük 500 lira, aylık yaklaşık 15 bin lira gelir demek. Çocuklarımızın okul masraflarına katkı sağlıyor. Eskiden pet şişenin kilosunu 23 liraya satıyorduk, şimdi yaklaşık 70 liraya denk geliyor.”
Cam Şişeler de Değer Kazandı
Geçmişte cam şişelerin sokaklarda bırakıldığını ve kimse tarafından toplanmadığını belirten Sıdık Haytar, yeni dönemle birlikte bu durumun tamamen değiştiğini söyledi. Haytar, “- Cam şişeleri ise eskiden alan yoktu, şimdi onları da 1 liradan satıyoruz. Bu uygulama yürürlüğe girdikten sonra daha avantajlı olduk, daha fazla faydalandık. Sokaklardan daha rahat topluyoruz. ‘Sistem bizi mağdur etti yönündeki iddialar doğru değil, kesinlikle öyle bir şey yok.” diyerek iddiaların asılsız olduğunu belirtti.
Aylık Gelir 60 Bin Liraya Kadar Yükseldi
Yeni sistemin getirdiği kazanç artışını doğrulayan bir diğer sokak toplayıcısı Abuzer Aytaç ise işlerin hiç olmadığı kadar iyi gittiğini söyledi. Eskiden çöpe giden ve ekonomik değeri bulunmayan ambalajların artık çok kıymetli olduğunu ifade eden Aytaç, gelir tablosunu şu şekilde açıkladı:
“- Eskiden bunların tanesi çöptü, kimse almıyordu. Şimdi tanesi 1 lira olduğu için günde yaklaşık 2 bin adet topluyoruz. Aylık gelirimiz de yaklaşık 60 bin liraya ulaşıyor. Bu uygulama çıktıktan sonra işimiz daha da iyi oldu. Eskiden değeri olmayan ambalajlar artık gelir kaynağı haline geldi. Tanesi 1 lira olduğu için herkes bunları toplamaya başladı.”
