TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen Cumhurbaşkanlığı tezkeresiyle, Türk Silahlı Kuvvetleri unsurlarının Somali’deki görev süresinin 27 Temmuz 2026 tarihinden itibaren 2 yıl daha uzatılmasına karar verildi. Karar, bölgedeki terörizm, korsanlık ve kaçakçılıkla mücadelede kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
TBMM Genel Kurulu’ndan Geçen Görev Süresi Uzatımı
Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu, Doğu Afrika ve Hint Okyanusu’ndaki stratejik dengeleri yakından ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) unsurlarının Somali’nin terörizm ve diğer güvenlik tehditlerine karşı yürüttüğü savunma faaliyetlerine destek amacıyla bu ülkede görev yapma süresi uzatıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla Meclis’e sunulan tezkere doğrultusunda, TSK 27 Temmuz 2026 tarihinden itibaren 2 yıl boyunca daha Somali’de konuşlanmaya ve görev icra etmeye devam edecek.
TBMM Başkanlığına gönderilen kararda, Afrika Boynuzu’nun kilit ülkesi Somali’nin güvenlik ve istikrarının sadece kendi sınırları için değil, tüm bölge barışı için hayati bir önem taşıdığına dikkat çekildi.
2011’den Bu Yana Süregelen Stratejik Ortaklık
Türkiye’nin 2011 yılından itibaren Somali Federal Hükümeti ile ilişkilerini her alanda geliştirdiği belirtilen tezkerede, iki ülke arasındaki dostluk ve iş birliğinin altı çizildi. Tezkere metninde Türkiye’nin Somali’deki varlığı ve bugüne kadar sağlanan destekler şu sözlerle ifade edildi:
“Ülkemizin Somali halkı nezdinde sahip olduğu itibar ve yıllar içerisinde ülkemize yönelik oluşan güven, işbirliğimizin kesintisiz biçimde sürdürülmesinde önemli bir etken olmuştur. İki ülke arasında yürürlükte bulunan Askeri Alanda Eğitim, Teknik ve Bilimsel İşbirliği Çerçeve Anlaşması, Askeri Eğitim İşbirliği Anlaşması, Savunma Sanayi İşbirliği Anlaşması ve Askeri Mali İşbirliği Anlaşması kapsamında Somali’de güvenlik ve istikrarın sağlanmasına yönelik eğitim, yardım ve danışmanlık faaliyetlerimiz sürdürülmekte, Somali savunma ve güvenlik kuvvetlerinin yeniden yapılandırılması ve terörle mücadele edebilecek kapasiteye ulaşabilmesini teminen uluslararası toplumla birlikte on yılı aşkın süredir destek sağlanmaktadır.”
Somali Hükümetinin Yardım Talebi ve Bölgesel Tehditler
Somali savunma ve güvenlik kuvvetlerinin personel kapasitesine rağmen ekonomik imkansızlıklar nedeniyle görevlerini tam manasıyla yerine getiremediği vurgulandı. Somali Federal Hükümeti, imzalanan Savunma ve Ekonomik İşbirliği Çerçeve Anlaşması doğrultusunda terörizm, deniz haydutluğu, yasa dışı balıkçılık ve her türlü kaçakçılıkla mücadele edebilmek için Türkiye’den askeri destek talebinde bulundu.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1 Aralık 2023 tarihli kararı uyarınca, Somali’nin kendi kaynaklarını koruyabilmesi ve kendi güvenliğini sağlayabilecek askeri seviyeye ulaşması hedefleniyor. Kabul edilen Cumhurbaşkanlığı tezkeresinin detaylarında şu ifadelere yer verildi:
“Bu itibarla, mezkur anlaşmada mutabık kalınan amaçlar ile Somali’nin terörle mücadelesine dair Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 1 Aralık 2023’teki kararı kapsamında, Somali’nin istikrar ve refahına yönelik bütüncül yaklaşımımız temelinde, Somali’nin ekonomik kaynaklarının korunmasına yardım edilerek kendi kaynaklarından etkin bir şekilde istifade etmesi ve bu sayede savunma ve güvenlik kuvvetlerini ülkenin güvenliğini temin ve idame edecek seviyeye getirmesi öngörülmektedir. Somali ile gerçekleştirilecek bu işbirliği sayesinde, Somali’nin ekonomik kaynaklarının güvence altına alınması ve dış ticaretimiz ile deniz taşımacılığımız açısından kilit önemdeki bölgede istikrara ve güvenliğe katkıda bulunulması ve Somali ile dostluğumuzun tahkim edilmesi, ayrıca uluslararası barış ve istikrarı tehlikeye düşüren ve milli menfaatlerimizi de olumsuz yönde etkileyebilen Aden Körfezi, Arap Denizi ve mücavir bölgelerdeki terörizm, deniz haydutluğu ve silahlı soygun eylemlerine karşı yürütülen çabalara ülkemizin desteğinin pekiştirilmesi sağlanacaktır. Bu mülahazalarla hudut, şümul, miktar ve zamanı Cumhurbaşkanınca takdir ve tayin olunacak şekilde, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarına ve uluslararası hukuktan kaynaklanan yükümlülüklerimize uygun bir biçimde, gerektiğinde üçüncü ülkeler ve uluslararası örgütlerle işbirliği imkanları da kullanılarak, Somali ile ülkemiz arasında akdedilen milletlerarası anlaşmaların uygulanması kapsamında, Türk Silahlı Kuvvetleri unsurlarının, Somali’nin terörizm, deniz haydutluğu, yasa dışı balıkçılık, her türlü kaçakçılık ve diğer tehditlere karşı güvenliğinin sağlanması faaliyetlerine destek verilmesi amacıyla Somali’nin deniz yetki alanları dahil olmak üzere iki ülke tarafından müştereken belirlenecek bölgelerinde ve münhasıran tespit edilecek kurallarla görevlendirilmesi ve bununla ilgili gerekli düzenlemelerin Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek esaslara göre yapılması için Anayasa’nın 92’nci maddesi uyarınca 27 Temmuz 2024 tarihli ve 1423 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Kararıyla verilen iznin süresinin 27 Temmuz 2026 tarihinden itibaren 2 yıl uzatılması hususunda gereğini bilgilerinize sunarım.”
