Sosyal medya devi Meta, Instagram kullanıcılarının gizlilik haklarını ihlal ettiği gerekçesiyle büyük tepki çeken yeni yapay zeka modeli Muse Image özelliğini gelen yoğun eleştirilerin ardından apar topar yayından kaldırdı. Kullanıcıların otomatik olarak sisteme dahil edilmesiyle başlayan kriz, teknoloji dünyasında ve sivil toplum örgütlerinde adeta deprem etkisi yarattı.

Facebook ve Instagram’ın çatı şirketi Meta, Instagram için geliştirdiği yeni yapay zeka modelini, özelliğin tanıtılmasının hemen ardından yükselen kamuoyu tepkisi üzerine cuma günü yayından kaldırdı. Şirket salı günü tanıttığı Muse Image yapay zeka modelini, kullanıcıların sosyal medya sayfaları için yapay zeka destekli fotoğraflar üretmesini sağlayan bir “yaratıcı ortak” olarak duyurmuştu. Ancak tüm kullanıcıların bu yeni özelliğe otomatik olarak dahil edilmesi, gizlilik ve telif hakkı endişelerini beraberinde getirerek geniş çaplı eleştirilere yol açtı.

Meta Geri Adım Atmak Zorunda Kaldı

Gelen tepkilerin ardından cuma günü hızlı bir karar alan teknoloji devi, özelliğin Instagram üzerindeki kullanımını durdurdu. Meta yaptığı açıklamada, “Amacımız yararlı bir yaratıcı araç sunmak ve insanlara kamuya açık içeriklerinin bu şekilde referans alınıp alınamayacağı konusunda kontrol hakkı vermekti” ifadelerini kullandı. Açıklama, “Bu özelliğin beklentiyi karşılamadığına yönelik geri bildirimleri aldık, bu nedenle araç artık kullanılamıyor” şeklinde sürdü. Yeni Instagram özelliği, Muse Image modelinin WhatsApp ve Meta AI uygulamalarındaki daha geniş kapsamlı yayılımının bir parçası olarak tasarlanmıştı. Cuma günü alınan karar, bu modelin kullanımını yalnızca Instagram üzerinde durduruyor.

Sendika ve Hak Örgütlerinden Sert Tepkiler

Oyuncuları ve yayıncıları temsil eden bir işçi sendikası olan SAG-AFTRA, yeni modeli “kabul edilemez” olarak nitelendirdi. Sendika, Meta’nın duyurusunun ardından kullanıcıların bu otomatik ayarları nasıl kapatabileceğine dair yönergeleri sosyal medya paylaşımlarında aktardı. Sendika cuma günü yaptığı açıklamada, “Rıza dışı dijital kopyaların yarattığı tehlikeler herkesçe bilinirken, bu davranışı teşvik eden bir özelliğin sunulması akıllıca değil” değerlendirmesinde yer verdi. Açıklamada ayrıca, “Bu aracın durdurulmasını memnuniyetle karşılıyoruz. Yapılması gereken sorumlu davranış buydu” ifadeleri kullanıldı.

Tüketici hakları örgütü Public Citizen da cumartesi günü sosyal medyadan yaptığı açıklamada, Meta’nın bu “müdahaleci” özelliği kaldırma kararını onayladığını bildirdi. Örgüt paylaşımında, “Büyük teknoloji şirketleri gizlilik hakkımızı elimizden almak istedi. Ancak halk sesini yükseltti ve biz kazandık” ifadelerine yer verdi.

Benzer Bir Kriz Daha Önce De Yaşanmıştı

Şirket geçen sonbaharda yapay zeka video üreteci Sora nedeniyle de benzer bir krizle karşı karşıya kalmıştı. Uygulama, kullanıcıların telif hakkı sorunları yaratacağı ve rıza dışı görsellerin artmasına yol açabileceği yönündeki benzer şikayetlerinin ardından mart ayında kapatılmıştı. Son yaşanan Muse Image krizi, teknoloji devlerinin yapay zeka araçlarını yaygınlaştırırken kullanıcı rızasını göz ardı etmesinin yarattığı hukuki ve toplumsal riskleri bir kez daha gözler önüne serdi.